Książka vs film, czyli na czym opierają się polemiki wokół ekranizacji

Twórcy scenariuszy lubią uciekać się do doskonałych książek (choć w sumie nie jedynie) tworząc fabułę filmów czy też seriali. Często, jak dochodzi do ekranizacji jakiejkolwiek powieści, pojawia się problem wierności przekazu. Przedmiot niezmiernie ciekawy i obszerny, jaki animuje długie dysputy. Esencją nie jest gatunek ani spójność powstałych filmów. Najważniejsze jest czy zachowują wizję autora.

Wymiar i intensywność dyskusji na temat wierności scenariusza z dziełem pisanym ugruntowują się na dwóch podstawowych wymiarach. Pierwszym z nich wydaje się być popularność ekranizowanej pozycji książkowej i tego przez jak duże kręgi czytelnicze jest poznana. Biorąc za jeden z przypadków „Wiedźmina”, kłopot polega na tym, iż jest niezwykle lubianą publikacją w wielu krajach. To ogrom entuzjastów sporządzonej przez Sapkowskiego rzeczywistości powoduje, iż debata nabrała wybitnego nasilenia.

Inaczej wygląda to w przypadku filmów, jakie opierają się na dziełach przeczytanych przez mniejszą liczbę ludzi. Tu dysputy skupiają się na tym, czy ekranizacja się podoba czy też nie. Spory związane z różnicami pomiędzy dziełem pisanym i filmem nie przybierają takiego rozmiaru, gdyż mało ludzi może na tenże temat przemawiać. Popularny swego czasu „Forest Gump” jest tego klasycznym przypadkiem. Film miał bardzo pochlebne opinie, mimo iż różni się od książki. Jest tak przez to, iż książka nie jest tak wzięta.

Druga sprawa, w zasadzie prawdopodobnie najistotniejsza, to rozgraniczenie dwóch koncepcji – ekranizacja powieści i serial na bazie książki. Dysproporcja pomiędzy nimi jest elementarna. Adaptacja filmowa powieści to faktyczne jej odbicie na ekranie. Pobiera z książki całość – od ramowej fabuły, przez osobowości, aż po różne detale. Jeżeli nie sposób w stu procentach oddać całości – sprowadza się ją do pewnej partii. Niemniej jednak wciąż jest wierna powieści. Za przykład można podać ”Kod Leonarda da Vinci” czy też „Pana Tadeusza”.

Inaczej jest z serialem na bazie dzieła literackiego. W powyższym wypadku reżyser ucieka się do całościowej opowieści i stworzonej przez autora rzeczywistości, jednak dorzuca coś swojego. Właśnie taką realizacją jest „Wiedźmin” czy też słynna jakiś czas temu „Gra o tron”. Ogólny schemat i bohaterowie występują, jednak szczegóły przystosowane są do koncepcji reżysera czy dostępnych w określonym czasie warunków.

Dysputy dookoła realizacji powieści są niezwykle ciekawe i dobrze, iż się odbywają. Jeżeli jednakże pragnie się w nich uczestniczyć, wskazane jest zwrócić uwagę na pewne detale, by trafnie dostosować argumenty.